
Risk dağıtılarak değil, tek elden yönetilir.
Siber Güvenlik Kurulu ilk toplantısında 15 sektörü “kritik altyapı” ilan etti. Aslında üretilen şey siber’e özgü değil; fiilen bir ulusal kritiklik haritası. Sorun, onun tek bir klasöre konulması.
Sektörü
İlk Toplantısı
Gizli Maliyet
URYO Modeli
Bir ülkede risk dağıtılarak değil, tek elden yönetilir. Herkesin ayrı ayrı risk çalıştığı yerde; herkes risk konuşur, kimse riski yönetmez. Bir süre önce, bütün risk kategorilerini tek çatı altında toplayan bir Ulusal Risk Yönetimi Ofisi (URYO) önerisinde bulunmuştum. Temel tez şuydu: risk; siber, afet, finans diye parçalanarak değil, genel bir risk yapılanması içinde yönetilmeli.
5 Mayıs: bir kritiklik haritası.
5 Mayıs’taki gelişme bu tezi bir kez daha gözler önüne serdi. Siber Güvenlik Kurulu ilk toplantısında 15 sektörü “kritik altyapı” ilan etti:
Dikkatli bakın: bu liste siber’in değil. Bu sektörler siber saldırı için kritik — evet. Ama aynı zamanda deprem, kuraklık, finansal sistemik kriz, tedarik kesintisi ve jeopolitik şok için de kritik.
Yani Kurul, fiilen bir ulusal kritiklik haritası üretti. Sonra onu tek bir klasöre koydu: “siber”.
Üç katmanlı gizli maliyet.
Oysa aynı kritik altyapı, sektör kritikliği ve senaryo çalışmaları; afet yönetiminden finansal istikrara kadar farklı kurumlarda, farklı merceklerle yeniden üretiliyor. Sonuç üç katmanlı bir maliyet:
Mükerrer iş
Aynı analiz birden çok kez yapılıyor.
Çelişen eşikler
Her kurum kendi tanımını kuruyor.
Alan dışı çalışma
Kurumlar güçlü oldukları sahada derinleşmek yerine, ortak zemini tek başına kurmaya çalışıyor.
URYO: iki katmanlı çözüm.
İşte URYO önerisinin çözmek istediği tam da buydu. Genel risk yapılanması iki katmanlıdır:
Ulusal Risk Ofisi
Risk envanteri, kritiklik haritası, ortak eşik metodolojisi ve çapraz-şok senaryoları bir kez üretilir ve kurumlara servis edilir.
Kurumlar
Her kurum bu envanteri yeniden üretmez; üstüne inşa eder ve yalnızca kendi sorumluluk alanında derinleşir.
Kritiklik, bir riskin değil; ulusal risk envanterinin özelliğidir. Siber, afet, finans — bunlar yalnızca o envanterin mercekleridir.
Biçim / öz: kurullar kuruldu.
Biçim: kurullar kuruldu. Öz: risk hâlâ genel bir yapılanma içinde, tek elden yönetilmiyor. Risk yönetimi tek elden ve genel bir yapı içinde kurgulanmadıkça, her toplantı riskle açılır; hiçbir süreç riskle yönetilmez.
Ulusal Risk Yönetimi Ofisi (URYO) Önerisi
Tüm risk kategorilerini tek çatı altında toplayan URYO öneri dokümanı, yazarın önceki paylaşımlarında yer alıyor. Bu yazı, 5 Mayıs gelişmesi ışığında o önerinin güncel bir okumasıdır.
Tartışmanın tamamı LinkedIn’de.
URYO öneri dokümanı ve 5 Mayıs değerlendirmesinin tam metni için orijinal paylaşıma göz atın.
Bir yanıt yazın